... ... ...

AS w firmie. Dlaczego i do jakich zadań warto zatrudniać osoby z autyzmem?

Dodane

12-11-2014

Mam Startup

Dwóch absolwentów MIT założyło startup1, który zajmuje się testowaniem oprogramowania. Cóż w nim nadzwyczajnego? Otóż większość testerów, których zatrudnia, to osoby ze spektrum autyzmu. To najlepsi pracownicy firmy.

Pełna treść artykułu dostępna dla naszych stałych czytelników

Dołącz do naszego newslettera lub podaj swój adres, jeśli już jesteś naszym subskrybentem

Partner technologiczny

Zdjęcie royalty free z Fotolia

Mieć ASa w rękawie

Założyciele ULTRA Testing wyznają zasadę, że “każda osoba może mieć ukryty talent - tylko trzeba chcieć go dostrzec, nie pozwolić by zaburzenia czy niepełnosprawność nam go przesłoniły”. Postępując zgodnie z tą regułą, szefowie firmy zwrócili uwagę na fakt, że osoby z autyzmem często mają ponadprzeciętne zdolności związane z rozpoznawaniem wzorców i logicznym wnioskowaniem. To idealni testerzy, dlatego zostali przez firmę zatrudnieni.

Dla osób z autyzmem, barierą w dostępie do rynku mogą być jednak czynniki związane ze społecznym charakterem pracy. Problem może sprawić już rozmowa kwalifikacyjna, późniejsze funkcjonowanie wśród współpracowników, niezrozumienie i nieumiejętność dostosowania się do przyjętych norm społecznych. Z drugiej strony, ich predyspozycje, także takie jak zwracanie uwagi na detale, szczegółowość, angażowanie się w powtarzalne zachowania (co dla innych byłoby nużące) sprawiają, że są doskonałymi kandydatami do pewnego typu zadań. Testowanie oprogramowania jest tu jednym z możliwych przykładów.

Poczucie wartości

W ULTRA Testing stworzono pracownikom z ASD (spektrum autyzmu, ang. Autism Spectrum Disorder) warunki dopasowane do ich potrzeb. Ograniczono potencjalnie stresogenne czynniki społeczne (np. rozmowy kwalifikacyjne odbywały się przez Skype) i zmieniono sposób komunikacji z pracownikami. Zaczęto precyzyjnie formułować instrukcje, polecenia, określać struktury organizacji oraz otoczenie, które nie “atakuje” (dźwiękami, kolorami itp) nadwrażliwych sensorycznie osób ze spektrum autyzmu.

Zarówno opis, jak i problematyka zatrudnienia dotyczą przede wszystkim osób z autyzmem tzw. wysokofunkcjonujących oraz tych z Zespołem Aspergera, czyli u których, bardzo ogólnie rzecz ujmując, zaburzenie ma lżejszy charakter.

Potencjał takich osób potwierdza Aleksandra Włodarczyk, Prezes Fundacji Hipoterapia ­- Na Rzecz Rehabilitacji Dzieci Niepełnosprawnych. - Rzetelność, dokładność, konsekwencja i żelazna logika działania, kreatywność, specjalistyczna wręcz wiedza z obszaru zainteresowań - to ich główne zalety - przekonuje Włodarczyk i dodaje, że osoby z autyzmem bardzo angażują się w odpowiednio dobrane zadania. Zaznacza też, że ASy stale potrzebują potwierdzenia swojej wartości i poczucia pełnej akceptacji przez otoczenie.

W Polsce tylko 2% ASów znajduje zatrudnienie

ULTRA Testing oparł swoją przewagę konkurencyjną o umiejętności pracowników z ASD, podkreślając jakość wykonywanej przez nich pracy. Ale to nie jedyna firma, która docenia takie osoby i zatrudnia je na coraz większą skalę. Kolejnymi - i większymi jeśli chodzi o skalę zatrudnienia - przykładami mogą być: korporacja SAP (jako partner firmy Speciallisterne), niemiecki AUTICON czy belgijski Passwerk. Ten ostatni prezentuje zespół i filozofię firmy w filmie, który także dobrze ogólnie obrazuje problematykę. Wszystkie te przykłady dotyczą stanowisk testerów oprogramowania, czyli branży technologicznej. A jak sytuacja wygląda w naszym kraju?

Według Fundacji SYNAPSIS (dane sprzed dwóch lat) tylko 1-2 % osób z ASD znajduje zatrudnienie. Sytuację ratują tu nieco przedsiębiorstwa społeczne tworzone przez Fundacje czy Stowarzyszenia, na przykład “Dalej Razem” z Zielonej Góry, które zajmuje się m.in. poligrafią i rękodzielnictwem. Działalność tych firm najczęściej możliwa jest dzięki projektom i funduszom, które wspierają je w początkowym etapie. Praca tutaj ma także charakter terapeutyczny. Statystyki dziwią, bo korzyści z zatrudnienia pracownika z ASD jest wiele.

Potencjał, dopłaty i refundacje

Pracodawca zatrudniający ASa zyskuje pracownika z potencjałem i umiejętnościami w zakresie czynności wymagających dokładności, które innym mogą wydać się nudne, powtarzalne. Przystosowanie miejsca pracy, ustalenie reguł, struktury i komunikacji także może przynieść pozytywny efekt dla wszystkich w firmie. Zachętą mogą być także różnego rodzaju korzyści finansowe typu: dopłaty do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych, zwolnienie z wpłat na PFRON, możliwość zwrotu kosztów przystosowania i wyposażenia stanowiska pracy dla osoby niepełnosprawnej czy refundację kosztów szkolenia osób niepełnosprawnych.

- Eksperci z rynków zagranicznych (np. Kanady) na bazie swoich doświadczeń mówią także o niskiej rotacji na stanowiskach pracy zajmowanych przez osoby z ASD, co również może być realnym źródłem oszczędności i efektywności finansowej dla firmy - mówi Michał Ryś, CFO DrOmnibusa, startupu, który rozwija aplikację wspierającą terapię dzieci z zaburzeniami rozwoju w oparciu o gry na tablety. Na świecie coraz więcej firm, szczególnie te zajmujące się technologiami, docenia umiejętności pracowników ze spektrum autyzmu. Pozostaje trzymać kciuki, by trend ten rozwijał się i by także w naszym kraju pojawiało się więcej takich możliwości.

Komentarz eksperta – Pani Marii Wroniszewskiej, Specjalisty ds. potrzeb dorosłych osób z autyzmem z Fundacji SYNAPSIS:

Zatrudnianie osób z autyzmem lub zespołem Aspergera jest zjawiskiem stosunkowo nowym w Polsce. Z tego względu trzeba kierować wiele informacji zarówno do pracodawców, jak też podejmować wiele działań wobec osób z autyzmem. Warto jest tworzyć warunki jak najbardziej sprzyjające zatrudnianiu osób z autyzmem na chronionym i otwartym rynku pracy. Jednak istotne jest również, by równolegle przygotowywać młode osoby z autyzmem do przyszłej pracy.

W chwili obecnej większość uczniów z autyzmem, nawet tych najzdolniejszych, kończy szkoły ogólne, bez możliwości przygotowania do wyzwań, jakie stawia podjęcie pracy zawodowej. W Polsce należy uruchomić zarówno więcej programów przygotowujących młodych ludzi do pracy, tak by pracodawca mógł zatrudnić pracownika, z którego rzeczywiście będzie zadowolony, jak i wprowadzić funkcję trenera pracy lub mentora, którzy mogliby wspierać pracowników z autyzmem już w miejscu pracy. Oczekujemy wkrótce wprowadzenia przez PFRON trenerów pracy w ramach zatrudnienia wspomaganego na otwartym rynku.

Kolejnym wyzwaniem będzie rozwijanie współpracy z pracodawcami w zakresie przygotowania konkretnych osób z autyzmem do pracy na określonych stanowiskach u pracodawcy. W Polsce tego rodzaju długofalowa współpraca jeszcze nie jest rozwinięta, ale przykłady takich dobrych praktyk znane są z innych krajów UE. Jest to bardzo ważna forma, gdyż umożliwia pracę w pełni włączającą nawet dla osób niepełnosprawnych z dużymi ograniczeniami w wykonywaniu pracy. W wielu zakładach pracy możliwe jest znalezienie stanowisk pracy wymagających wyższego wykształcenia i wysoce wyspecjalizowanych umiejętności oraz stanowisk dających szansę na wykonywanie stosunkowo mało skomplikowanych czynności. Wtedy zwykle organizacja pozarządowa, specjalizująca się w pomaganiu osobom z autyzmem, długofalowo współpracuje z pracodawcą i przygotowuje pracowników niepełnosprawnych do wykonywania konkretnych czynności. W ten sposób pracodawca ma korzyści z zatrudnienia dobrze przygotowanego pracownika, a osoba niepełnosprawna z autyzmem może podjąć pracę na otwartym rynku. Otwiera to szanse na zatrudnienie nie tylko dla osób wysokofunkcjonujących, ale również dla osób z nasilonymi zaburzeniami ze spektrum autyzmu.

Pierwsze projekty wprowadzające na rynek pracy osoby z autyzmem lub zespołem Aspergera, podejmowane przez Fundację SYNAPSIS od 2010 r., zwróciły uwagę społeczeństwa na tę problematykę i pokazały potencjał i możliwości osób z autyzmem. Pozytywne doświadczenia w tym zakresie są ważne szczególnie w perspektywie coraz większego zapotrzebowania na pracowników w dziedzinie nowych technologii IT oraz w związku z przewidywanym brakiem rąk do pracy w Polsce już za kilka lat w wyniku przemian demograficznych. To, jak przygotujemy obecnych uczniów z autyzmem do przyszłej pracy i w jakim zakresie pokażemy pracodawcom, jak wykorzystać ich potencjał, będzie miało istotny wpływ na rozwój społeczeństwa w nieodległej przyszłości.

Joanna Pająk

Marketing & PR Manager DrOmnibus

DrOmnibus to aplikacja wspierająca terapię dzieci z zaburzeniami rozwoju i/lub zachowania (w tym autyzm, Zespół Downa, ADHD, upośledzenie umysłowe) zawierające system śledzenia postępów wraz z organizerem terapeuty, oparty o gry na tablety.

Komentarze (0)