Celem nawiązanej współpracy jest zbadanie możliwości budowy suwerennej, bezpiecznej i szerokopasmowej sieci łączności satelitarnej na niskiej orbicie okołoziemskiej. Porozumienie ogłoszono w Kijowie w obecności premier Finlandii Petteri Orpo. Partnerstwo ma zagwarantować ukraińskim władzom pełną kontrolę nad strategiczną infrastrukturą, a do podpisania umowy dochodzi w cieniu niepokojących zdarzeń na orbicie, gdzie rosyjski aparat wojskowy niebezpiecznie zbliżył się do jednego z satelitów ICEYE.
Suwerenna łączność w rękach rządu
Istotą planowanego projektu jest analiza wdrożenia nowoczesnych systemów łączności na niskiej orbicie okołoziemskiej (LEO), dostosowanych do wymagań sektora publicznego i wojskowego. Rozwiązania dostarczane przez ICEYE oraz Nokię znajdą zastosowanie m.in. w obronie granic, działaniach sił zbrojnych oraz operacjach ratunkowych i zarządzaniu kryzysowym. Głównym celem jest zapewnienie Ukrainie niezależnej i stabilnej komunikacji odpornej na zakłócenia infrastruktury naziemnej.
Kluczowym elementem projektu jest zachowanie pełnej suwerenności nad tworzoną technologią. W przeciwieństwie do standardowych usług komercyjnych, państwo wdrażające rozwiązanie staje się wyłącznym właścicielem satelitów, segmentu naziemnego oraz terminali odbiorczych. Prezes ICEYE Rafał Modrzewski podkreśla, że spółka wspiera Ukrainę od 2022 roku i zamierza wykorzystać swoje doświadczenie w szybkiej realizacji misji kosmicznych, aby zbudować systemy dostosowane do potrzeb Kijowa. Przedstawiciel Nokii Mikko Hautala zaznacza z kolei, że bezpieczna łączność satelitarna oparta na europejskiej technologii stanowi fundament odporności państwa w sytuacjach kryzysowych.
Niewyjaśnione manewry na orbicie
Spółka ICEYE, prowadzona przez polskiego przedsiębiorcę Rafała Modrzewskiego, jest znanym na świecie dostawcą systemów obserwacji Ziemi i rozpoznania satelitarnego. Z rozwiązań firmy korzystają m.in. rządy Stanów Zjednoczonych, Japonii oraz Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Dane dostarczane przez ICEYE są wykorzystywane przez ukraińskie siły od początku pełnoskalowego konfliktu w 2022 roku, co wcześniej spotykało się z odwetowymi groźbami ze strony Kremla, uznającego satelity komercyjne za potencjalne cele wojskowe.
Podpisaniu porozumienia towarzyszą informacje o incydencie kosmicznym z udziałem jednostki ICEYE-X36. Z raportu firmy LeoLabs wynika, że rosyjski satelita wojskowy Kosmos-2612 przeprowadził celowe manewry zbliżeniowe. W połowie października rosyjski aparat zmniejszył dystans z 350 km do poniżej 5 km, a następnie przez kilka dni przemieszczał się w bliskim sąsiedztwie jednostki ICEYE, zbliżając się momentami na odległość około 500 metrów. Choć faza zbliżenia dobiegła końca i obiekty obecnie się oddalają, analitycy wskazują, że zamiary strony rosyjskiej pozostają niejasne, choć nie odnotowano prób fizycznego uszkodzenia satelity.
