Crowdfunding, czyli finansowanie społecznościowe – co zmieniają nowe przepisy?

Oprócz tego będą one nadzorowane przez Komisję Nadzoru Finansowego. Dojdzie również do podwyższenia limitu, który można pozyskać w wyniku tej formy finansowania – z 1 mln do 5 mln euro. Głównym celem tych nowości jest zapewnienie bezpiecznego funkcjonowania inwestorów i platform crowdfundingowych.

Na czym polega crowdfunding?

Omawiane zmiany mają regulować rynek finansowania społecznościowego, czyli crowdfundingu. Według Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/1503 z dnia 07.10.2020 roku w sprawie europejskich dostawców usług finansowania społecznościowego dla przedsięwzięć gospodarczych, crowdfunding jest sposobem alternatywnego finansowania dla małych i średnich przedsiębiorstw oraz firm typu start-up. Popularność finansowania społecznościowego stale rośnie i zwykle opiera się na niewielkich inwestycjach, np. w formie pożyczek czy nabycia zbywalnych papierów wartościowych.

Taka forma finansowania stanowi pewnego rodzaju pośrednictwo, w którym dostawca usług crowdfundingowych obsługuje ogólnodostępną, cyfrową platformę. W ramach tej platformy nie przyjmuje na siebie ryzyka, a jednocześnie pozwala na „łączenie” potencjalnych pożyczkodawców i inwestorów z przedsięwzięciami, które potrzebują finansowania.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 lit. a) omawianego rozporządzenia, usługa finansowania społecznościowego ma kojarzyć inwestorów zainteresowanych finansowaniem jakiegoś przedsięwzięcia gospodarczego z właścicielami tych projektów. Wszystko to odbywa się za pośrednictwem platform i może opierać się na jednym z takich działań, jak:

• ułatwianie udzielania pożyczek;
• lub subemisja bez gwarancji przejęcia emisji (A pkt 7 załącznika I do dyrektywy 2014/65/UE) w kontekście zbywalnych papierów wartościowych i instrumentów dopuszczonych na potrzeby finansowania społecznościowego, wystawionych przez właścicieli projektów lub spółkę celową, oraz przyjmowanie i przekazywanie zleceń klientów, o czym mówi pkt 1 tej sekcji, w odniesieniu do zbywalnych papierów wartościowych oraz instrumentów dopuszczonych na potrzeby finansowania społecznościowego.

Ustawa UE – co zmienia?

Polskie przepisy prawne nie regulują zagadnienia, jakim jest rynek crowdfundingowy. Platformy funkcjonują więc na zasadach, które wynikają z ustawy o ofercie publicznej. Dlatego do tej pory nie było jednoznacznej informacji, co można, a czego nie można robić.

W 2017 roku Komisja Europejska uznała, że brak regulacji stanowi poważną przeszkodę dla rozwoju fintechów w ramach inwestycji. W związku z tym, wprowadzenie unijnego rozporządzenia stworzy jasne reguły postępowania, a także zwiększy bezpieczeństwo inwestorów oraz platform crowdfundingowych.

Po wejściu w życie ustawy o finansowaniu społecznościowym dla przedsięwzięć gospodarczych polskie przepisy zostaną dostosowane do obowiązującego, unijnego rozporządzenia 2020/1503. Projekt przeszedł już przez etap konsultacji oraz opiniowania, a nowe regulacje zaczną obowiązywać w Polsce już od 10 listopada 2021 roku.

Czego należy się spodziewać?

Nadzór Komisji Nadzoru Finansowego i limit kampanii

Podstawową zmianą ma być fakt, że operatorzy platform crowdfundingowych będą występować do Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) o zezwolenie na prowadzenie tego typu działalności. Licencja pozwoli im funkcjonować na terytorium całej Unii Europejskiej. Oprócz tego ich działalność będzie poddawana bieżącym kontrolom i nadzorowi ze strony KNF.

Poza tym od listopada 2021 zwiększeniu ulegnie limit kampanii crowdfundingowych z 1 do 5 mln euro. W projekcie znajduje się propozycja dwuletniego okresu dotarcia do tego progu. Czyli istnieje możliwość, że na samym początku będzie to kwota 2,5 ml euro, a po 9 listopada 2023 roku (podwyżce limitu) wzrośnie do 5 mln euro.

Lepsze zabezpieczenie interesów inwestora

Po wejściu nowych regulacji w życie platformy będą zmuszone do wdrożenia nowych rozwiązań w celu zwiększenia ochrony inwestorów. Wśród nich wymienia się m.in. badanie adekwatności oferty dla konkretnego inwestora, wstępny test jego wiedzy, okres namysłu przed ostatecznym zrealizowaniem danej transakcji, czy weryfikowanie kompletności danych zawartych w arkuszu kluczowych informacji inwestycyjnych.

Ustawa przewiduje, że dojdzie do podziału inwestorów na posiadających i nieposiadających doświadczenia. Prawdopodobnie pojawi się również memorandum informacyjne oraz arkusz informacji dla inwestora.

Wymogi informacyjne dla emitentów papierów wartościowych

Nowa dyrektywa ma stworzyć możliwość uproszczenia poszczególnych wymogów informacyjnych dla emitentów papierów wartościowych. Celem tego działania jest ułatwienie i usprawnienie procesu przygotowywania oferty publicznej. W rezultacie, emitent w ofertach publicznych prowadzonych poza platformami finansowania społecznościowego, ale za pośrednictwem firmy inwestycyjnej, będzie mógł sporządzić arkusz kluczowych informacji inwestycyjnych zamiast memorandum informacyjnego.

Wnioski

Ustawa o finansowaniu społecznościowym dla przedsięwzięć gospodarczych niesie ze sobą przede wszystkim pozytywne zmiany – w końcu ma prowadzić do zwiększenia bezpieczeństwa w obszarze crowdfundingu. Dotyczy ważnych kwestii, takich jak implementacja nowych przepisów, tajemnica zawodowa, czy warunki przechowywania dokumentacji.

Mimo wszystko nie rozwiązuje każdego problemu związanego z tym rynkiem, m.in. kwestii podatkowych. Z negatywnymi reakcjami z różnych stron spotkał się również zawarty w ustawie zakaz prowadzenia kampanii crowdfundingowych dla spółek z ograniczoną odpowiedzialnością (z o.o.).

Autor:

Marcin Staniszewski

Kancelaria Prawna RPMS Staniszewski & Wspólnicy