W ostatnich dniach dochodzi do licznych awarii sieci ciepłowniczych – m.in. w Warszawie, Krakowie czy w Szczecinie. W najzimniejszym dotychczas okresie tej zimy, tysiące mieszkańców pozostają bez dostępu do ogrzewania i ciepłej wody. Stan infrastruktury wodnej i ciepłowniczej w polskich miastach powoduje, że na podobne sytuacje narażeni mogą być również mieszkańcy innych miast. Są jednak skuteczne sposoby, by zapobiegać takim sytuacjom – z pomocą przychodzą tu nowoczesne technologie stosowane już m.in. we Wrocławiu czy w Poznaniu.
W ostatnich dniach w Polsce temperatura spadła nawet do -30 stopni Celsjusza. Awarie sieci ciepłowniczych zimą w Polsce zdarzają się coraz częściej, bo infrastruktura jest przestarzała i od lat nie była wymieniana. Stan głównych sieci ciepłowniczych w wielu miastach nie jest kontrolowany. Co więcej, infrastruktura ta często nie była remontowana od kilkudziesięciu lat i jest narażona na niekorzystne czynniki, np. duże skoki ciśnienia i spadki temperatury. Awariom często da się jednak zapobiec, dzięki nowym technologiom, jak Smartball. System ten umożliwia stosunkowo łatwą weryfikację stanu infrastruktury ciepłowniczej oraz wodnej i pomaga wykryć nawet najmniejsze nieszczelności, bez konieczności wyłączenia sieci z eksploatacji.
Nieinwazyjna kontrola
Na rynku istnieją jednak zaawansowane technologicznie rozwiązania, które umożliwiają stosunkowo łatwą weryfikację stanu infrastruktury ciepłowniczej i wodnej. Jedną z innowacyjnych technologii jest akustyczna metoda Smartball firmy Xylem, z której z powodzeniem skorzystały już takie miasta, jak Wrocław (badanie sieci ciepłowniczej) oraz Łodź, Kraków czy Poznań (badanie sieci wodociągowej).
Smartball to z wyglądu mała, metalowa piłka w otulinie z gąbki, którą można łatwo wprowadzić do rurociągu. W rzeczywistości jest to naszpikowane technologią nowoczesne urządzenie, które skutecznie i bez konieczności wyłączenia sieci z eksploatacji, bada lokalizację nieszczelności. Smartball pracuje w rurociągach pod ciśnieniem i pozwala wykryć nawet małe nieszczelności (powyżej 150 ml/minutę), w długich odcinkach sieci. Zastosowanie tej technologii może ochronić miasta przed wystąpieniem takich awarii, jak np. ta w Szczecińskiej Energetyce Cieplnej.
Zasięg jednego badania Smartball obejmuje do 24 km. Cały odcinek jest skanowany
z rejestracją wszystkich anomalii akustycznych w sieci, które odpowiadają wyciekom. Są one następnie kategoryzowane przez Xylem i pozwalają określić wielkość wycieku oraz jego lokalizację (z dokładnością do 1,6m). Technologia Smartball umożliwia także mapowanie przebiegu sieci w terenie. Średnica powyżej wartości DN250 oraz materiał rurociągu, nie stanowią praktycznie żadnego ograniczenia dla tej metody, która znajduje zastosowanie dla rurociągów transportujących wodę zimną i gorącą oraz ścieki.
Mądre miasto przed szkodą
Przykłady awarii w Szczecinie czy w Warszawie dobrze pokazują, jak bardzo polskie miasta potrzebują regularnych przeglądów sieci i innowacyjnych technologii, które potrafią zapobiegać awariom. Zaplanowanie z wyprzedzeniem naprawy zapewnia zarówno ochronę dla mieszkańców miasta, jak i oszczędności – nieszczelności sieci powodują duże utraty wody i w konsekwencji straty finansowe. Aktualnie Xylem prowadzi rozmowy z wodociągami i przedsiębiorstwami energetyki cieplnej (PEC) w Polsce na temat badania nieszczelności sieci. W kilku miastach Polski takie badania zostały już przeprowadzone. Technologia Smartball jest opatentowana w Europie i Stanach Zjednoczonych.
