Przyszłość polskiej cyfryzacji w zmieniającym się świecie. Nowa publikacja NCBR

W jakim kierunku zmierza cyfryzacja w Polsce? Jakie technologie wykorzystują rodzime firmy? Eksperci Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, w ramach cyklu „Krajobraz innowacji”, opracowali nową publikację „Cyfrowa przyszłość dzieje się u nas”. Przyglądają się w niej rynkowi, a także obserwowanym na nim trendom. Analiza została przeprowadzona na podstawie umów o dofinansowanie projektów zawartych przez NCBR od początku 2016 do połowy 2021 roku, w ramach dysponowanych środków z Funduszy Europejskich – Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój.

Raport pokazuje, w jaki sposób polskie firmy odpowiadają na globalne wyzwania gospodarcze i technologiczne związane z cyfryzacją i Przemysłem 4.0. Jednocześnie wskazuje, które dziedziny i jakie obszary są w szczególności rozwijane dzięki środkom będącym w dyspozycji Narodowego Centrum Badań i Rozwoju. Dowiadujemy się też z niego, które regiony przodują w rozwoju technologii cyfrowych, a także ile kosztują projekty B+R związane z cyfryzacją.

– W pracach NCBR, w finansowanych przez nas projektach, jak w soczewce ogniskują się najważniejsze trendy technologiczne. Dokonana przez naszych ekspertów analiza wniosków i umów o dofinansowanie jasno pokazała, że digitalizacja jest dziś obecna niemal w każdym realizowanym projekcie badawczo-rozwojowym – powiedział dr Remigiusz Kopoczek, p.o. Dyrektor Narodowego Centrum Badań i Rozwoju. – Od 2016 roku obserwujemy w NCBR stały wzrost liczby wniosków, których autorzy stawiają na wykorzystanie technologii cyfrowych. W 2021 roku z ponad 1100 podpisanych przez NCBR umów o wsparcie, aż 441 dotyczyło projektów związanych z przetwarzaniem danych, wykorzystywaniem sztucznej inteligencji czy optymalizacją i automatyzacją procesów dzięki digitalizacji.

Publikacja zawiera komentarze ekspertów: przedstawicieli biznesu (Google, Microsoft) i nauki (Sieć Badawcza Łukasiewicz), środowiska NGO (Fundacja Platforma Przemysłu Przyszłości) oraz instytucji tworzących ekosystem wsparcia innowacji w Polsce (NCBR Investment Fund ASI, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości).

– Do sukcesu w każdym procesie cyfryzacji potrzebnych jest pięć filarów: skala, innowacyjność, talenty, infrastruktura i prawodawstwo. Niewątpliwie stabilna sytuacja makroekonomiczna naszego kraju i rozmiar naszego rynku pozwalają na sprawne testowanie i wdrażanie najnowszych rozwiązań z zakresu technologii, a nasza głodna innowacji młoda gospodarka charakteryzuje się wysokim potencjałem przedsiębiorczości i kreatywności – wskazał Artur Waliszewski, Dyrektor Biznesowy Google w Europie Środkowo-Wschodniej, członek Think Tank NCBR.

Technologie przyszłości

Z 2 604 analizowanych w publikacji umów w ramach POIR, prawie 60% obejmowało prace związane z cyfryzacją. Spośród nich 40% dotyczyło oprogramowania, 32% innowacji procesowych, a 28% rozwiązań sprzętowych. Co ciekawe, aż 85% projektów związanych z rozwojem oprogramowania obejmuje swoim zakresem technologie sztucznej inteligencji, uczenia maszynowego, sieci neuronowych, Big data czy blockchain. Obszary te stanowią również większość (46%) w umowach dotyczących rozwiązań sprzętowych. Z kolei w zakresie innowacji procesowych, aż 85% projektów ma na celu optymalizację i/lub automatyzację procesów.

Warto podkreślić, że zdecydowana większość projektów finansowanych przez NCBR ma multidyscyplinarny charakter. Następuje w nich przenikanie się metod, technik i narzędzi badawczych czerpiących z więcej niż jednej dziedziny i dyscypliny nauki. Takie projekty wymagają często nie tylko zaangażowania do współpracy jednostek naukowych, ale także przedsiębiorców z innych branż. Obserwujemy wtedy znaczne poszerzenie współpracy świata nauki ze światem biznesu.

Siła regionów

Które regiony Polski przodują w rozwoju technologii cyfrowych? W skali kraju znacząco wyróżniają się Śląsk, Małopolska i Mazowsze. Ponad 18% projektów dofinansowanych w ramach POIR przez NCBR, wykorzystujących AI/ML/sieci neuronowe/Big Data czy blockchain do opracowania oprogramowania, realizowanych jest w Małopolsce. Rozwijający się tu ekosystem IT, przyciąga globalnych potentatów. Synergię pomaga osiągnąć wysoce wykwalifikowana kadra wywodząca się z lokalnych ośrodków naukowych, jak również napływ specjalistów z całego kraju.

Z kolei ponad 16% projektów związanych z udoskonaleniem procesów produkcyjnych, dofinansowanych w ramach POIR przez NCBR, realizowanych jest na Śląsku. W tym województwie zlokalizowanych jest wiele dużych przedsiębiorstw produkcyjnych, głównie z branży chemicznej. To one dzięki pomysłom na nowe wykorzystanie czy ulepszenie technologii lub procesu funkcjonującego w obecnej działalności, realizują najwięcej projektów współfinansowanych z NCBR.

Natomiast ponad 40% projektów związanych z opracowaniem rozwiązań sprzętowych wpisujących się w trendy transformacji cyfrowej, dofinansowanych w ramach POIR przez NCBR, realizowanych jest łącznie w Małopolsce, na Mazowszu i Śląsku. Dominującą pozycję w liczbie realizowanych projektów związanych z rozwiązaniami sprzętowymi, należy przypisać województwu małopolskiemu. Warto podkreślić, że nieodłącznym elementem inteligentnych, bardziej użytecznych rozwiązań sprzętowych jest rozwój oprogramowania, co przełożyło się na największą liczbę projektów realizowanych właśnie w tym regionie.

Publikacja jest bezpłatna i dostępna do pobrania na stronie NCBR.