W obliczu negocjacji nad projektem EU Inc., fintech apeluje do unijnych polityków o realne zmniejszenie obciążeń administracyjnych, wskazując, że rosnąca presja przepisów skłania część przedsiębiorców do rozważania działalności poza granicami Wspólnoty.
Stripe opublikowało badanie oparte na ankietach przeprowadzonych wśród 200 założycieli, kadry zarządzającej oraz liderów politycznych ze wszystkich 27 krajów członkowskich UE. Wyniki pokazują, że 73% respondentów poświęca obecnie więcej czasu na kwestie związane z compliance, a 36% brało pod uwagę założenie firmy lub rekrutację pracowników poza Unią Europejską ze względu na tutejsze otoczenie regulacyjne. Dla porównania, w analogicznym badaniu z 2022 roku odsetek ten wynosił 33%.
Mocne strony Europy i rosnący dystans do USA
Mimo wyzwań regulacyjnych, badanie identyfikuje mocne strony europejskiego ekosystemu technologicznego. Respondenci najwyżej ocenili jakość edukacji (66%), bliskość różnych rynków (61%) oraz dostępność talentów (44%). Jednocześnie zaufanie do zdolności Europy do konkurowania w skali globalnej pozostaje ograniczone – zaledwie 21% ankietowanych wierzy, że kontynent może stać się globalnym liderem technologicznym w ciągu najbliższych pięciu lat.
Stripe umieszcza tę debatę w szerszym kontekście europejskiej konkurencyjności. Sektor technologiczny w Europie wzrósł do wartości blisko 3,6 biliona euro (4 biliony dolarów) i wspiera ponad 4,6 miliona pracowników. Niemniej jednak, luka gospodarcza w stosunku do Stanów Zjednoczonych uległa powiększeniu, a gospodarka amerykańska rozwija się niemal dwukrotnie szybciej od 2019 roku.
Biurokracja dusi innowacje i uderza w najmniejszych
Rozdrobnienie regulacyjne pozostaje jedną z największych barier. Choć 52% respondentów mocno zgadza się z tym, że zharmonizowane przepisy ułatwiłyby sprzedaż transgraniczną, tylko 29% postrzega obecną harmonizację regulacyjną jako zaletę Europy (wobec 50% w 2022 roku).
Obciążenia administracyjne szczególnie mocno dotykają mniejsze przedsiębiorstwa. Według raportu, 81% liderów technologicznych uważa, że unijne stanowienie prawa jest projektowane głównie z myślą o ugruntowanych korporacjach, a zaledwie 14% twierdzi, że odpowiednio uwzględnia ono wczesne etapy rozwoju startupów:
- wśród firm mających mniej niż rok, 39% wskazało zasoby potrzebne do stworzenia zespołów prawnych i ds. polityki compliance jako jedno z trzech największych zagrożeń dla biznesu,
- szybkość innowacji budzi obawy u 27% respondentów, przy czym w grupie firm opartych na sztucznej inteligencji odsetek ten rośnie do 45%.
EU Inc. pod lupą: czy unijna reforma przyniesie przełom?
Wyniki badania pojawiają się w momencie, gdy unijne instytucje negocjują przyszłość EU Inc. – proponowanych opcjonalnych, ogólnoeuropejskich ram korporacyjnych, które mają ułatwić przedsiębiorcom zakładanie i prowadzenie firm na jednolitym rynku. Inicjatywa, zaprezentowana przez Komisję Europejską 18 marca 2026 roku, zakładała m.in. cyfrową rejestrację firmy w 48 godzin za mniej niż 100 euro.
Negocjacje napotykają jednak na przeszkody. Kampanie środowisk startupowych ostrzegały m.in., że projekt ryzykuje utratą kluczowych przepisów, co mogłoby sprowadzić reformę wyłącznie do szybszej rejestracji bez rozwiązywania problemów ekspansji transgranicznej. Chociaż Rada Unii Europejskiej przyjęła stanowisko negocjacyjne zachowujące 48-proces cyfrowej inkorporacji i mechanizm opcji na akcje dla pracowników, to usunięto zapisy o centralnym rejestrze i dedykowanych ramach upadłościowych.
W obliczu tych wyzwań Stripe postuluje, aby sukces EU Inc. mierzyć trzema praktycznymi wskaźnikami: liczbą firm decydujących się na adopcję ram, rzeczywistym spadkiem obciążeń regulacyjnych oraz oceną założycieli co do przydatności rozwiązań dla ich biznesu.
– Europejscy założyciele oczekują jasnych, zharmonizowanych zasad, które pozwalają im na innowacje na dużą skalę – wskazuje Eileen O’Mara, wiceprzewodnicząca w Stripe. – EU Inc. to szansa dla UE, aby powrócić na globalną mapę startupów. Zadbajmy o to, aby zrobić to właściwie – dodaje.
Źródło: EU-startups
