Spółka X-Energy rozważa ulokowanie blisko miliarda dolarów w projekty związane z małymi reaktorami jądrowymi, z kolei Quantum Space planuje powierzenie polskim przedsiębiorstwom produkcji zaawansowanych komponentów dla satelitów. Nowe projekty mają stać się filarami tworzonego regionalnego ekosystemu bezpieczeństwa.
Atomowy przełom na Kaszubach: miliard dolarów od X-Energy
Kluczowym elementem nadchodzących zmian ma być zaangażowanie amerykańskiej spółki X-Energy, która w kwietniu zadebiutowała na rynku Nasdaq. Firma specjalizuje się w dostarczaniu technologii małych reaktorów jądrowych (SMR). Zgodnie z oficjalnymi zapowiedziami, przedsiębiorstwo deklaruje gotowość do zainwestowania w Polsce blisko 1 mld dolarów. Środki te mają zostać przeznaczone na realizację projektów w ramach tak zwanego Zielonego Okręgu Przemysłowego Kaszubia.
Planowana inwestycja firmy z USA obejmuje dwa główne filary: budowę fabryki paliwa do reaktorów SMR IV generacji oraz powołanie nowoczesnego centrum badawczo-rozwojowego. Placówka naukowa ma powstawać w ścisłej współpracy z wybranymi polskimi uczelniami wyższymi, co otworzy nowe możliwości dla rodzimej kadry inżynierskiej i naukowej.
Kosmiczne technologie w polskich rękach: plany Quantum Space
Drugim strategicznym partnerem zza oceanu jest Quantum Space, amerykańskie przedsiębiorstwo zajmujące się lotami kosmicznymi. Firma ta rozwija obecnie nowatorski statek kosmiczny Ranger, którego przeznaczeniem są działania w pobliżu Księżyca, serwisowanie satelitów oraz realizacja zastosowań obronnych bezpośrednio w przestrzeni kosmicznej. Amerykanie rozważają ulokowanie w Polsce produkcji zaawansowanych systemów.
Inwestycja Quantum Space w naszym kraju ma dotyczyć produkcji komponentów dla satelitów oraz systemów służących ochronie i bezpieczeństwu infrastruktury satelitarnej. Co niezwykle istotne dla lokalnego rynku, realizacja tych planów wiązałaby się bezpośrednio ze zlecaniem procesów produkcyjnych polskim firmom. Dla rodzimego sektora technologicznego oznacza to szansę na włączenie się w globalny i elitarny łańcuch dostaw branży kosmicznej.
Ekosystem bezpieczeństwa: rozmowy w Pentagonie i Departamencie Energii
O deklaracjach amerykańskich przedsiębiorstw poinformował Maciej Samsonowicz, doradca ministra obrony narodowej, podsumowując serię spotkań w Stanach Zjednoczonych. Rozmowy prowadzone w Pentagonie dotyczyły wdrażania nowej koncepcji regionalnego ekosystemu bezpieczeństwa. Inicjatywa ta zakłada stworzenie obszaru gospodarczo-militarnego w basenie Morza Bałtyckiego, gdzie część gospodarcza, oznaczona jako Kaszubia, będzie zlokalizowana na terenie Polski. Fundamentem dla tych działań pozostaje zainicjowana w zeszłym roku przez MON Deklaracja Bałtycka.
Polska delegacja odbyła również istotne spotkania w amerykańskim Departamencie Energii. Rozmówcami po stronie USA byli Ted J. Garrish, Assistant Secretary for Nuclear Energy odpowiedzialny za amerykańską politykę w obszarze energetyki jądrowej, oraz Andrew Rapp, Senior Advisor w Biurze Sekretarza Energii USA, zajmujący się strategicznymi projektami energetycznymi i współpracą międzynarodową. Głównymi tematami poruszanymi podczas tych paneli były: bezpieczeństwo energetyczne infrastruktury wojskowej, potencjał komercyjnego i strategicznego wykorzystania technologii SMR oraz rola nowoczesnych technologii energetycznych w procesie budowania stabilnej odporności całej północnej flanki NATO.