Raport Endeavor Poland: polski ekosystem technologiczny musi postawić na scale

Raport Mapping Poland’s Tech Sector przygotowany przez Endeavor Poland odsłania szeroki horyzont polskiej sceny technologicznej. Wskazuje też, w którym kierunku zmienia się polski sektor innowacji oraz kim są główni rozgrywający w tym procesie (firmy jak i osoby). Raport powstał na bazie wielomiesięcznej pracy zespołu analityków Endeavor Poland: złożyła się na nią niemal setka pogłębionych wywiadów z kluczowymi polskimi przedsiębiorcami technologicznymi oraz sprzężona z tym analiza wielowątkowych danych z ponad 700 polskich firm. W ten sposób powstała kompleksowa mapa polskiego ekosystemu innowacji.

– Analityczne, bezpośrednie podejście do danych i ludzi z polskiego sektora tech przynosi szereg kluczowych, popartych liczbami wniosków. Dane pokazują, że na przestrzeni dekad to właśnie founderzy osiągających ponadprzeciętne sukcesy startupów są motorem dla napędzającego się ekosystemu technologicznego w Polsce. Często pełnią oni rolę mentorów i inwestorów dla młodszych firm, a dzieląc się wiedzą, doświadczeniem oraz zasobami, pomagają innym, nowym przedsiębiorstwom w pokonywaniu początkowych trudności. W ten sposób przyspieszają ich rozwój, także na szczeblu lokalnym. A do tego, tworząc kultury organizacyjne promujące innowacyjność i przedsiębiorczość, zachęcają pracowników do zakładania własnych startupów – tzw. spin-outów. Gdy zaś te okażą się sukcesem, ich founderzy sami stają się mentorami, finansując i rozwijając kolejne pomysły nowej fali innowatorów. Tak napędza się cykl inwestycyjny w polskim sektorze technologicznym, przyciągając kapitał niezbędny dla dalszego rozwoju, do skalowania biznesów. Z tym że musimy go wyraźnie przyspieszyć, jeśli chcemy zacząć konkurować z innymi krajami – podkreśla Bartosz Lipnicki, dyrektor zarządzający Endeavor Poland.

Wniosek: włączmy turbo dla ekosystemu

Pojęcie “samonapędzających się ekosystemów”, ukute przez Endeavor, opiera się na ponad dekadzie badań światowych rynków przez tę międzynarodową organizację. Ta wiedza ma pomagać decydentom w rozwijaniu i wspieraniu lokalnej przedsiębiorczości. Według Endeavor rządzący oraz inwestorzy powinni koncentrować większą uwagę na najszybciej rozwijających się firmach o największym potencjale do szybkiego skalowania. Jak wskazują autorzy raportu jedynie 13 proc. polskich firm technologicznych założonych między 2018 a 2022 r. osiągnęło dziś status scale-upu. Tymczasem zdaniem analityków Endeavor, szybkie skalowanie jest kluczowym etapem w rozwoju każdego przedsiębiorstwa. Firmy osiągające szybki wzrost w pierwszych 5 latach mają największy potencjał do dalszego tworzenia miejsc pracy, przyciągania kapitału i wnoszenia największego wkładu w gospodarkę.

– Lokalnie mamy wiele możliwości dla startupów na etapie Pre-, Seed i Series A. Wyzwanie pojawia się podczas skalowania przedsięwzięcia, także poza Polskę. Mamy jednak ambitnych founderów, którzy jakiś czas temu podjęli odważną decyzję o rozpoczęciu działalność gdzie indziej – na rynkach azjatyckich czy amerykańskim, i od tego czasu znacząco rozwinęli swoje firmy. Najwyższy czas zatem, by połączyć te światy i zapełnić lukę tu, lokalnie, aby zainspirować polski rząd i władze UE oraz sprostać wyzwaniom stawianym przez okoliczności geopolityczne – komentuje Paulina Skrzypińska, dyrektorka Biura Otwartych Innowacji w BNP Paribas Bank Polska oraz członkini Rady Endeavor Poland.

TOP 10 wpływowych techów made in Poland

Raport Mapping Poland’s Tech Sector – szukając liderów i organizacji napędzających skalowanie – zestawia ranking TOP 10 polskich firm z sektora, mających największy wpływ na cały ekosystem. Firmy te często są pionierami we wprowadzaniu nowych technologii, pełniąc również rolę centrów rozwoju talentów, przyciągając, szkoląc i rozwijając wysokiej klasy specjalistów w różnych dziedzinach, od technologii informatycznych po marketing i zarządzanie. Wiele z tych organizacji odnosi sukcesy na arenie międzynarodowej, co nie tylko buduje międzynarodową renomę polskiego sektora technologicznego, ale również otwiera drogę innym polskim przedsiębiorcom. Wśród całej kohorty takich organizacji są m.in. Docplanner, Booksy czy Inpost oraz Grupa Pracuj.

– Najbardziej wpływowe techy często są miejscem, gdzie rodzą się kolejne gwiazdy. Tym samym pełnią rolę hubów, tworząc i utrzymując sieci biznesowe, wspierające wymianę wiedzy, doświadczeń oraz najlepszych praktyk wśród różnych podmiotów ekosystemu – mówi Bartosz Lipnicki.

– Potrzeba zbiorowego zaangażowania i skoordynowanych wysiłków, aby przyspieszyć wzrost całego ekosystemu. Promowanie większego zaufania i wzajemnego wsparcia między founderami, inwestorami i zwolennikami ekosystemu jest kluczowe dla budowania w Polsce innowacyjnej i odpornej na zawirowania społeczności technologicznej — wyjaśnia Oktawian Zając, Managing Director & Senior Partner w BCG Poland, członek Rady Endeavor. Podkreśla on, jak ważne jest, aby Polska nie tylko uczestniczyła w postępie technologicznym, ale była jego liderem.

Dane z raportu: dojście do 50 pracowników trwa zbyt długo i jest drogie

Według autorów raportu dostęp do kapitału jest kluczowym czynnikiem umożliwiającym lub blokującym firmom technologicznym rozwój i skalowanie. W przypadku firm znajdujących się na etapie wzrostu, czyli tych, które przeszły już początkową fazę rozwoju i są gotowe do szybszej ekspansji, brak dostępu do finansowania jest równie znaczącym problemem jak na początku działalności. Autorzy zwracają uwagę, że firmy technologiczne zatrudniające co najmniej 50 pracowników, mają największy wpływ na gospodarkę, chociaż obecnie tylko 39 proc. innowacyjnych firm technologicznych w Polsce osiągnęło tę skalę. Co kluczowe – te firmy generują aż 87 proc. miejsc pracy w sektorze.

– Znaczącym wyzwaniem tu jest zbyt wolna trajektoria wzrostu. Nasze dane wskazują, że średni wiek firm osiągających status scale-upu wynosi ponad 14 lat, tymczasem najszybciej rosnącym firmom dojście do 50 lub więcej pracowników zajmuje średnio 5 lat. W zachodnich gospodarkach te procesy są znacznie szybsze. Stąd zarówno strona publiczna jak i prywatna musi skupić swoje wysiłki na finansowaniu kolejnych etapów wzrostu polskich firm. Bez tego nie będzie można mówić nawet o zaczątkach polskiej Doliny Krzemowej – wyjaśnia Bartosz Lipnicki.

Partnerami raportu Mapping Poland’s Tech Sector są: BNP Paribas Bank Polska, Boston Consulting Group i PwC Polska. Raport można pobrać tutaj.

Kluczowe wnioski z raportu Mapping Poland’s Tech Sector

Founderzy osiągających ponadprzeciętne sukcesy są motorem napędzającym ekosystem technologiczny w Polsce.
Doświadczenie founderów, ich sieci kontaktów i gotowość propagowania kultury „przekaż dalej” (pay it forward) są kluczowe dla budowania silnej społeczności przedsiębiorczej, inspirowania kolejnych pokoleń founderów i przyspieszania innowacji.
Spółki stawiające od początku na działalność międzynarodową mają najwyższy potencjał wzrostu i mogą pozycjonować Polskę jako bardziej konkurencyjny rynek globalny, promować polski ekosystem na arenie międzynarodowej a także przyciągnąć światowy kapitał i przynieść większą wartość dla lokalnej gospodarki.
Polski ekosystem technologiczny wzmacniają liczne spin-outy – wiele nowych przedsiębiorstw powstaje dzięki inicjatywom, wiedzy i doświadczeniu zdobytym przez founderów podczas pracy w innych firmach technologicznych.
Spin-outy sprzyjają transferowi wiedzy i doświadczenia, stymulują innowacje i wspierają rozwój nowych produktów, usług oraz modeli biznesowych, przyczyniając się do zwiększania dynamiki i zróżnicowania polskiego sektora technologicznego.
Istnieje potrzeba zwiększonego wsparcia dla przedsiębiorstw w fazie skalowania, w tym lepszego wsparcia dla firm prowadzonych przez kobiety.
W przypadku firm znajdujących się na etapie wzrostu, gotowych do szybszej ekspansji, brak dostępu do finansowania jest równie znaczącym problemem jak na początku działalności.
Firmy technologiczne nie doceniają umiejętności managerskich w kontekście osiągania sukcesu. Tymczasem często to te dysponujące mocnymi umiejętnościami menedżerskimi osiągają lepsze rezultaty niż te koncentrujące się na kompetencjach technologicznych.
By sprostać wyzwaniom związanym ze skalowaniem biznesów i przyspieszyć rozwój polskiego sektora potrzebne jest zapewnienie bardziej spersonalizowanego wsparcia poszczególnym spółkom i founderom oraz działania mające na celu lepsze zrozumienie i większe wsparcie przez decydentów i instytucje wspierające.

Czytaj także: