Startupowy krajobraz 2024: Wyzwania, trendy i przyszłość

Rok 2024 przyniósł wiele zmian w polskim ekosystemie startupowym – od powrotu programów akceleracyjnych, przez wzrost wartości inwestycji, aż po nowe trendy wśród założycieli i organizacji. Z przedstawicielami Huge Thing rozmawiamy o dynamicznej sytuacji na rynku, roli innowacji w biznesie oraz wyzwaniach na nadchodzący rok.

Do rozmowy zaprosiliśmy Marię Tykę-Majewską (Acceleration Lead Huge Thing), Damiana Wielechowskiego (Head of Communication Huge Thing), Marylę Wojcieszek (Head of Innovation Management & Strategy Huge Thing) oraz Natalię Sadownik (Head of Delivery Huge Thing).

Jak oceniacie 2024 rok?

Maria Tyka-Majewska: Po pierwsze, po kilku latach przerwy, na rynek powróciła znacząca pula środków skierowanych do akceleratorów, które następnie rozdysponowały je wśród startupów. W ramach programu StartUp Booster Poland – Smart Up w jednym roku działalność rozpoczęło aż 17 operatorów. Każdy z nich specjalizuje się w innych obszarach i współpracuje z różnymi partnerami korporacyjnymi, co stwarza szeroki wybór dla zespołów poszukujących wsparcia. Z perspektywy liczby aplikacji – ponad 500 zgłoszeń do samego programu Startup Booster by Huge Thing – widać, że startupy wyczekiwały takiego wsparcia. Efekty tych działań zobaczymy dopiero w przyszłości, jednak bez wątpienia powrót aktywności akceleratorów wypełnił dotychczasową lukę na rynku.

Po drugie, 2024 był kolejnym rokiem kiedy coraz więcej mówi się, ale również robi w kierunku pokazywania potencjału kobiet w biznesie. Statystyki nadal pozostawiają wiele do życzenia – kobiety są wciąż niedostatecznie reprezentowane wśród założycieli startupów. Przyczyn takiego stanu rzeczy jest wiele i nie jest to problem, który można w szybki sposób rozwiązać. Jednakże rosnąca liczba programów dedykowanych founderkom oraz coraz częstsze dyskusje na temat przewagi mężczyzn w ekosystemie startupowym stanowią ważny krok w kierunku stopniowych zmian.

Czytaj także:

SMOK Ventures zbadał zróżnicowanie płci w zespołach założycielskich startupów, w które zainwestował

2024 rok był też kolejnym, kiedy na rynku było mniej kapitału inwestycyjnego. Dla startupów to czas próby, z którego obronną ręką wyjdą ci, którzy znaleźli najbardziej efektywny sposób dotarcia do swoich klientów i są w stanie dzięki sprzedaży funkcjonować i dalej rozwijać swoje technologie. Kluczową cechą była i pozostanie nadal elastyczność founderów i umiejętność dostosowania się do dynamicznie zachodzących zmian.

Jak zmieniała się dynamika polskiego rynku startupów w 2024 roku?

Damian Wielechowski: W 2024 roku polski rynek startupów odnotował znaczące zmiany w dynamice, co m.in. potwierdzają raporty opracowywane przez PFR Ventures. Łącznie, do końca trzeciego kwartału 2024 roku, wartość inwestycji wyniosła około 1,5 mld PLN, co stanowi wzrost o 14% w porównaniu do średniej kwartalnej wartości inwestycji w 2023 roku. Jednakże liczba transakcji była niższa niż w latach 2021-2023, co może wynikać z globalnych wyzwań gospodarczych, okresu przejściowego wśród funduszy oczekujących na środki publiczne, a także wskazuje na ostrożniejsze podejście inwestorów i koncentrację na bardziej dojrzałych i skalowalnych projektach, zdolnych przetrwać trudniejsze warunki rynkowe.

Istotnym impulsem dla ekosystemu okazały się nowe programy akceleracyjne, takie jak StartUp Booster Poland – Smart Up, mające na celu wsparcie przedsiębiorstw na różnych etapach rozwoju. Programy te pomagają startupom w pozyskiwaniu kluczowych zasobów, w tym finansowania i wiedzy eksperckiej, jednocześnie tworząc szansę na większą profesjonalizację młodych firm i np. współpracę bezpośrednio z klientem korporacyjnym. Wprowadzenie Boostera przyczyniło się także do budowania mostów między lokalnym ekosystemem a międzynarodowymi funduszami, co może mieć długoterminowy wpływ na dynamikę rynku.

Podsumowując, rok 2024 był okresem kontrastów – z jednej strony mniejsza liczba transakcji, z drugiej wyższa ich wartość oraz wsparcie dla innowacji dzięki inicjatywom akceleracyjnym, które stały się bardzo istotnym elementem w naszym ekosystemie.

Czy zauważyliście nowe trendy wśród założycieli lub branż?

Maryla Wojcieszek: Zainteresowanie startupów współpracą z dużymi partnerami, takimi jak korporacje, pozostaje niezmienne – i trudno się dziwić. To szansa na zademonstrowanie działania technologii startupu w realiach dużej firmy i zweryfikowanie, czy rozwiązuje ona problem dużej organizacji. Długofalowo zaś – szansa na stabilnego i wielkoskalowego partnera biznesowego.

Pozytywnym zjawiskiem jest dostrzegalne przez nas zwiększające się zainteresowanie innowacjami, w tym startupami, zarówno korporacji, ale także firm rodzinnych. Co ciekawe, dotyczy to także branż, które wcześniej nie sięgały po rozwiązania spoza własnych struktur. Równolegle coraz więcej organizacji wprowadza programy wewnętrznej przedsiębiorczości, które mają za zadanie aktywować potencjał pracowników do generowania nowych pomysłów i usprawniania funkcjonowania firmy. Tego typu inicjatywy zachęcają pracowników do myślenia i działania w sposób przedsiębiorczy, co nie tylko prowadzi do optymalizacji procesów, ale także pozwala monitorować otoczenie rynkowe i identyfikować nowe możliwości rozwoju biznesu.

Szacuję, że w najbliższym czasie firmy będą kładły znaczący nacisk na te innowacje i te formy ich pozyskiwania, które przyniosą największą wartość biznesową w krótkim czasie, ale też takie, które będą przyczyniały się do budowania długofalowej przewagi na rynku.

Zwiększanie dojrzałości dużych firm w obszarze innowacji oraz większy fokus na mierzeniu efektów inwestycji w innowacje (w tym rozwiązania startupowe) to coś, co myślę, że będzie priorytetem dla jeszcze większej liczby organizacji niż dotychczas.

Jakie są Wasze główne cele i priorytety na nadchodzący rok?

Natalia Sadownik: Przede wszystkim – nie zwalniamy tempa 🙂

Z perspektywy biznesowej rozpoczynamy Nowy Rok z otwartymi rekrutacjami do drugiej edycji Akademii CVC oraz kolejnej odsłony programu akceleracyjnego Startup Booster by Huge Thing. W ramach wsparcia startupów nie zabraknie również trzeciej edycji Female Founders Fundraising Academy – programu realizowanego przy wsparciu Visa Foundation, skierowanego do founderek z Polski i Ukrainy. Dodatkowo, planujemy kontynuację Collabor8, naszego autorskiego programu, który z sukcesem wystartował w 2023 roku.

Od strony budowania ekosystemu i dzielenia się wiedzą będziemy kontynuować realizację podcastów we współpracy z Mam Startup i Google for Startups. Przed nami wiele ciekawych rozmów z przedstawicielami ekosystemu innowacji, którzy dzielą się swoją wiedzą m.in. na temat budowania kultury innowacji w dużych organizacjach. Końcówka pierwszego kwartału przyniesie nam także premierę raportu opisującego ekosystem startupowy z perspektywy doświadczeń kobiet założycielek startupów z Polski i Ukrainy oraz przedstawicieli VC. Co więcej, niebawem planujemy premierę odświeżonej Huge Innovators Map, która pojawi się w zupełnie nowej odsłonie.

Od strony strategicznej, w 2025 roku chcemy położyć szczególny nacisk na opracowanie długoterminowej strategii działania, opierając się na sygnałach płynących z rynku. Zdajemy sobie sprawę, że nadchodzący rok może przynieść sporo wyzwań gospodarczych, ale jesteśmy gotowi na elastyczne reagowanie. Rynek innowacji nieustannie się zmienia, a my wiemy, że bierność może oznaczać pozostanie w tyle – dlatego stawiamy na rozwój i adaptację!